COLIFORM VÀ CHẤT KHỬ TRÙNG NƯỚC THẢI SAU XỬ LÝ
Sau quá trình xử lý nước thải, ngoài các chỉ tiêu hóa lý như COD, BOD, TSS…, chỉ tiêu vi sinh – đặc biệt là Coliform đóng vai trò then chốt trước khi xả thải ra môi trường. Nếu không được kiểm soát, vi sinh vật gây bệnh còn sót lại có thể làm ô nhiễm nguồn tiếp nhận, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và hệ sinh thái.
Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu Coliform là gì, giới hạn cho phép theo quy chuẩn Việt Nam và các phương pháp khử trùng nước thải sau xử lý, trong đó Clo là giải pháp được sử dụng phổ biến nhất hiện nay.
1. Coliform trong nước thải là gì?
Coliform là nhóm vi khuẩn:
-
Gram âm
-
Hình que
-
Không sinh bào tử
-
Phát triển trong điều kiện kỵ khí hoặc hiếu khí tùy nghi
Trong nước thải, Coliform chủ yếu có nguồn gốc từ phân người và động vật, vì vậy chỉ tiêu này được sử dụng như một chỉ thị vi sinh để đánh giá mức độ ô nhiễm sinh học.
👉 Nồng độ Coliform càng cao → mức độ ô nhiễm vi sinh càng lớn → nguy cơ lây lan mầm bệnh càng cao.
2. Quy định về Coliform trong nước thải (QCVN)
Hầu hết các Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường đều quy định giới hạn Coliform trong nước thải sau xử lý, cụ thể:
-
QCVN 14:2008/BTNMT – Nước thải sinh hoạt
-
QCVN 28:2010/BTNMT – Nước thải y tế
-
QCVN 40:2011/BTNMT – Nước thải công nghiệp
🔹 Giới hạn Coliform cho phép:
-
Cột A: ≤ 3.000 vi khuẩn/100 mL
-
Cột B: ≤ 5.000 vi khuẩn/100 mL
👉 Do đó, bể khử trùng là công đoạn bắt buộc trong hệ thống xử lý nước thải trước khi xả ra môi trường.
3. Hóa chất khử trùng nước thải sau xử lý
Yêu cầu đối với chất khử trùng
Một chất khử trùng hiệu quả cần đảm bảo:
-
Tiêu diệt vi sinh vật gây bệnh nhanh chóng
-
An toàn cho người vận hành và môi trường
-
Hoạt động ổn định trong điều kiện nước thải
-
Dễ kiểm soát liều lượng và vận hành
4. Clo – Chất khử trùng phổ biến nhất trong xử lý nước thải
4.1 Vai trò của Clo trong khử trùng
Clo là hóa chất được sử dụng phổ biến nhất trong bể khử trùng nhờ:
-
Khả năng tiêu diệt hầu hết vi khuẩn, virus gây bệnh
-
Hiệu quả cao và chi phí hợp lý
-
Dễ áp dụng cho nhiều loại nước thải
Ngoài việc tiêu diệt Coliform, Clo còn có nhiều tác dụng quan trọng khác:
-
Giảm mùi hôi trong nước thải và khu vực xử lý
-
Oxy hóa Phenol và Xyanua
-
Kiểm soát hiện tượng trương bùn trong bùn hoạt tính
-
Ổn định bùn thải trước xử lý
-
Loại bỏ Amoniac
-
Kiểm soát ruồi, tạo bọt trong hệ thống
-
Hỗ trợ loại bỏ dầu mỡ và cặn bã
-
Cải thiện chất lượng nước trước khi xả thải
5. Ưu và nhược điểm của Clo trong xử lý nước thải
5.1 Ưu điểm của Clo
-
Hiệu quả khử trùng cao hơn nhiều phương pháp khác
-
Lượng Clo dư giúp kéo dài thời gian khử trùng, ngăn vi khuẩn tái nhiễm
-
Có khả năng oxy hóa một số hợp chất hữu cơ và vô cơ
-
Dễ kiểm soát liều lượng
-
Loại bỏ mùi độc hại trong quá trình xử lý nước thải
5.2 Nhược điểm của Clo
-
Clo dư gây độc cho thủy sinh, cần kiểm soát chặt trước khi xả thải
-
Có tính ăn mòn cao, yêu cầu an toàn trong lưu trữ và vận hành
-
Có thể tạo ra Trihalomethanes (THMs) – hợp chất có hại khi oxy hóa chất hữu cơ
-
Làm tăng TDS (tổng chất rắn hòa tan) trong nước thải
-
Một số vi sinh vật, ký sinh trùng (Giardia, Cryptosporidium) có khả năng kháng Clo ở liều thấp
👉 Vì vậy, việc tính toán liều lượng Clo và thời gian tiếp xúc là yếu tố then chốt để đảm bảo hiệu quả khử trùng mà vẫn an toàn môi trường.
