Hướng dẫn quy trình đánh giá hóa chất xử lý nước bằng Jartest
Thí nghiệm Jartest là phương pháp quan trọng để xác định liều lượng hóa chất tối ưu. Quy trình này giúp so sánh hiệu quả giữa các loại hóa chất keo tụ và khử màu khác nhau. Từ đó, đơn vị vận hành có thể đưa ra phương án xử lý kinh tế nhất cho nước thải. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết các bước thực hiện chuẩn kỹ thuật.
[Image: Laboratory Jartest apparatus with six paddles and beakers]
1. Chuẩn bị dụng cụ và hóa chất thí nghiệm
Việc chuẩn bị chính xác nồng độ hóa chất là yếu tố quyết định độ tin cậy của kết quả.
-
Dụng cụ: Cốc thủy tinh, máy Jartest, cân điện tử, máy đo pH và máy đo quang phổ đa chỉ tiêu.
-
Hóa chất khử màu DC-01 ($50g/L$): Hòa tan $5g$ hóa chất vào $95ml$ nước sạch.
-
Hóa chất keo tụ ($100g/L$): Hòa tan $10g$ PAC hoặc phèn nhôm vào $90ml$ nước sạch.
-
Polymer ($0.1\%$): Hòa tan $0.5g$ polymer vào $500ml$ nước. Lưu ý cho từ từ polymer vào nước khi đang khuấy đều.
2. Quy trình thực hiện thí nghiệm Jartest
Quy trình đánh giá thường chia làm hai loại: So sánh đối chứng và Xác định liều lượng tối ưu.
2.1 Thí nghiệm so sánh đối chứng
Mục đích là so sánh hiệu quả của sản phẩm mới với loại khách hàng đang dùng. Bạn chuẩn bị 2 cốc nước thải, mỗi cốc $1L$. Sau đó, bổ sung lần lượt chất khử màu hoặc chất keo tụ vào từng cốc. Khuấy nhanh ở tốc độ $100 – 120$ vòng/phút trong 5 phút. Cuối cùng, thêm polymer và giảm tốc độ xuống $40$ vòng/phút. Quan sát tốc độ tạo bông và độ trong của nước sau khi lắng để đánh giá.
2.2 Xác định lượng dùng tối ưu
Bạn chuẩn bị 4 cốc nước thải với liều lượng hóa chất tăng dần từ $50$ đến $200$ ppm. Thực hiện các bước khuấy tương tự như trên. Mẫu được coi là tối ưu khi lượng dùng hóa chất là thấp nhất nhưng vẫn đạt yêu cầu đầu ra. Các chỉ tiêu cần kiểm tra bao gồm độ đục, màu sắc và chỉ số $TSS$.
[Image: Comparison of floc formation between different chemical dosages]
3. Các lưu ý quan trọng khi đánh giá hóa chất
Để kết quả chính xác, bạn cần tuân thủ các điều kiện môi trường lý tưởng.
Độ pH của mẫu nước thải phải duy trì trong khoảng từ $6.5$ đến $8.0$. Nếu pH quá thấp, quá trình tạo bông sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Ngược lại, pH quá cao sẽ làm bất hoạt hóa chất sử dụng. Việc dùng dư chất khử màu có thể khiến nước bị đục hoặc chuyển sang màu vàng. Điều này thường xảy ra trong /quy-trinh-xu-ly-nuoc-thai-sinh-hoat nếu không kiểm soát tốt liều lượng. Hãy luôn đối chiếu kết quả với các quy chuẩn hiện hành như QCVN 40:2011/BTNMT.
